TỔNG HỢP CÁC BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN TẰM DÂU VÀ CÁCH PHÒNG TRỊ THEO HƯỚNG AN TOÀN

Trong nuôi tằm dâu, bệnh là một trong những nguyên nhân gây hao hụt lớn nhất, làm giảm tỷ lệ sống, giảm sức ăn, giảm chất lượng kén và ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả kinh tế. Các bệnh trên tằm có thể do virus, vi khuẩn, nấm, vi bào tử Pebrine, ký sinh trùng hoặc các yếu tố ngộ độc – stress môi trường gây ra. Muốn phòng bệnh hiệu quả, người nuôi không nên chỉ dựa vào thuốc, mà phải quản lý đồng bộ từ trứng giống, lá dâu, nhiệt độ, độ ẩm, mật độ, vệ sinh nhà tằm, thay phân, sát trùng dụng cụ và xử lý tằm bệnh đúng cách.

 

 

1. VÌ SAO PHÒNG BỆNH LÀ KHÂU QUAN TRỌNG NHẤT TRONG NUÔI TẰM?

Tằm là vật nuôi có chu kỳ ngắn nhưng rất nhạy cảm với thức ăn, nhiệt độ, độ ẩm, hóa chất, mùi lạ và mầm bệnh. Một lứa tằm có thể đang khỏe nhưng chỉ sau vài bữa lá dâu xấu, vài ngày nóng ẩm hoặc một lần thay phân chậm, bệnh có thể phát sinh rất nhanh.

Trong nuôi tằm, khi bệnh đã biểu hiện rõ, khả năng cứu đàn thường thấp hơn nhiều so với phòng bệnh từ đầu. Đặc biệt, các bệnh do virus, nấm và Pebrine gần như không có thuốc đặc trị hiệu quả khi đã bùng phát mạnh. Vì vậy, nguyên tắc quan trọng nhất là phòng bệnh bằng quản lý môi trường, vệ sinh, lá dâu sạch và quy trình chăm sóc đúng.

Tây Nguyên Silk khuyến nghị người nuôi nhìn bệnh tằm theo hướng tổng hợp: không chỉ hỏi “dùng thuốc gì”, mà phải hỏi “vì sao tằm yếu, vì sao mầm bệnh có điều kiện phát triển, nguồn lá có sạch không, nhà tằm có khô thoáng không, mật độ có dày không và dụng cụ đã sát trùng đúng chưa”.

 

2. CÁC NHÓM BỆNH CHÍNH TRÊN TẰM DÂU

Các bệnh trên tằm có thể chia thành nhiều nhóm. Nhóm thứ nhất là bệnh do virus, thường liên quan đến các biểu hiện như tằm khúc, tằm đốt, tằm phát triển không đều, yếu, chết rải rác hoặc chết nhiều tùy mức độ.

Nhóm thứ hai là bệnh do vi khuẩn, gồm bệnh vi khuẩn đường ruột, bệnh hoại huyết, bệnh mủ hoặc các dạng nhiễm khuẩn cơ hội. Nhóm này thường liên quan đến phân xấu, xác mềm, thối, có mùi hôi, tằm giảm ăn và chết nhanh trong điều kiện môi trường bẩn.

Nhóm thứ ba là bệnh do nấm, phổ biến nhất là nấm trắng – nấm vôi do Beauveria bassiana, ngoài ra có thể gặp nấm xanh, nấm vàng, Aspergillus ở tằm nhỏ hoặc trong điều kiện ẩm bẩn. Nhóm này thường làm tằm chết cứng, khô và phủ lớp mốc màu trắng, xanh hoặc màu đặc trưng tùy loài nấm.

Nhóm thứ tư là bệnh Pebrine, do vi bào tử Nosema bombycis gây ra. Đây là bệnh đặc biệt nguy hiểm vì có thể truyền qua trứng, làm tằm còi cọc, kém ăn, có đốm đen trên da và ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn giống.

Ngoài ra, trong thực tế còn có ruồi hại tằm do Exorista bombycis và các tác nhân ký sinh khác, cùng với các dạng ngộ độc thuốc, phân bón, hóa chất, lá dâu nhiễm độc dễ bị nhầm với bệnh truyền nhiễm.

 

3. BỆNH DO VIRUS Ở TẰM DÂU

Bệnh do virus ở tằm thường nguy hiểm vì gần như không có thuốc đặc trị hiệu quả khi tằm đã phát bệnh rõ. Virus có thể xâm nhập qua đường tiêu hóa, qua vết thương trên da hoặc lây lan từ tằm bệnh, phân, dịch cơ thể, dụng cụ và môi trường bị ô nhiễm.

Trong thực tế, bà con thường gọi một số bệnh virus theo triệu chứng như tằm khúc, tằm đốt. Tằm bệnh có thể giảm ăn, chậm lớn, phát triển không đều, cơ thể biến dạng theo đốt, bò yếu, nằm không đều hoặc chết rải rác. Một số dạng bệnh có thể làm tằm yếu nhanh, không lột xác tốt, không tạo kén đạt chất lượng.

Bệnh virus thường bùng phát mạnh khi tằm bị stress: nhiệt độ – độ ẩm quá cao hoặc quá thấp, biên độ nhiệt ngày đêm lớn, tằm bị đói, ăn lá héo, lá ướt, lá ôi, lá nhiễm hóa chất, nhà tằm bí, mật độ dày hoặc thao tác làm tằm xây xát.

Nguyên tắc phòng bệnh virus là dùng trứng giống khỏe, ấp nở tập trung, nuôi tằm con khỏe, cho ăn lá sạch, giữ môi trường ổn định, thay phân đúng lúc, không nuôi quá dày, không làm tằm bị thương và xử lý tằm bệnh ngay khi phát hiện. Kháng sinh không trị được virus.

 

4. BỆNH DO VI KHUẨN Ở TẰM DÂU

Bệnh do vi khuẩn gồm hai nhóm thường gặp: bệnh vi khuẩn đường ruột và bệnh vi khuẩn đường máu, còn gọi là bệnh hoại huyết. Bệnh thường phát sinh khi ruột tằm rối loạn, tằm ăn lá dâu không phù hợp hoặc môi trường nuôi ẩm bẩn, nóng, bí khí.

Bệnh đường ruột có thể liên quan đến các vi khuẩn cơ hội như Streptococcus sp. và nhiều nhóm vi khuẩn khác. Khi tằm ăn lá quá già, quá non nước, lá héo, lá ướt, lá ủ nóng hoặc lá lên men, chức năng tiêu hóa bị rối loạn. Tằm giảm ăn, chậm lớn, phân lỏng, phân dây, phân xấu, thân còi, đầu có thể trong hơn bình thường và thường nằm dưới lá.

Bệnh hoại huyết có thể liên quan đến Bacillus sp., Serratia marcescens và các vi khuẩn xâm nhập qua vết thương. Tằm bị bệnh thường chết nhanh, thân mềm, thối, đổi màu nâu tối, chảy dịch và có mùi hôi. Đây là nhóm bệnh cần xử lý sớm vì xác tằm chết thối là nguồn lây rất mạnh.

Phòng bệnh vi khuẩn cần tập trung vào lá dâu sạch – tươi – đúng tuổi, thay phân đúng lúc, giữ giường khô sạch, không nuôi quá dày, tránh làm xây xát da tằm, loại bỏ tằm bệnh và sát trùng nhà tằm – dụng cụ giữa các lứa. Kháng sinh chỉ dùng khi có căn cứ bệnh do vi khuẩn và phải dùng đúng hướng dẫn, không dùng tùy tiện cho mọi trường hợp tằm yếu.

 

5. BỆNH NẤM TRÊN TẰM DÂU

Bệnh nấm thường phát triển mạnh trong điều kiện ẩm độ cao, nhà tằm bí, giường tằm ẩm bết, thay phân chậm, lá dâu ướt, nuôi dày và dụng cụ còn mầm bệnh. Bệnh nấm không chỉ làm tằm chết trực tiếp mà còn phát tán bào tử ra môi trường, gây áp lực bệnh cho cả đàn và các lứa sau.

Phổ biến nhất là bệnh nấm trắng – nấm vôi do Beauveria bassiana. Tằm bệnh sau khi chết dần cứng lại, khô và phủ lớp mốc trắng như bột vôi. Ngoài ra, có thể gặp nấm xanh, nấm vàng hoặc Aspergillus, đặc biệt ở tằm con hoặc trong môi trường rất ẩm bẩn. Một số nấm có thể làm xác tằm cứng, khô, xuất hiện lớp nấm màu trắng, xanh, vàng, nâu hoặc xanh đậm tùy tác nhân.

Bệnh nấm cần được phòng bằng giảm ẩm, giữ giường tằm khô thoáng, thay phân đúng lúc, không cho ăn lá ướt, không nuôi quá dày, tránh làm tằm xây xát và sát trùng dụng cụ – né – nhà tằm thật kỹ giữa các lứa.

Khi phát hiện tằm nấm, cần gắp tằm bệnh bằng dụng cụ riêng, cho vào vật chứa có vôi hoặc chất xử lý phù hợp, chôn sâu hoặc tiêu hủy xa nhà tằm. Không quét mạnh xác tằm đã phủ bào tử vì dễ làm nấm phát tán. Kháng sinh không trị được bệnh nấm.

 

6. BỆNH PEBRINE – BỆNH VI BÀO TỬ Ở TẰM

Pebrine là bệnh nguy hiểm do vi bào tử Nosema bombycis gây ra. Theo phân loại hiện đại, Nosema thuộc nhóm vi bào tử, không nên hiểu đơn giản như các bệnh vi khuẩn hay nấm thông thường. Điểm nguy hiểm nhất của Pebrine là có thể truyền qua trứng, làm ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng giống tằm.

Tằm bị Pebrine thường phát triển chậm, còi cọc, kém ăn, thân nhợt nhạt, mềm yếu, trên da có thể xuất hiện các đốm đen nhỏ. Tằm bệnh có thể chết nhưng xác không thối rữa nhanh như một số bệnh vi khuẩn. Nếu bệnh xuất hiện trong nguồn giống, cả lứa tằm có thể phát triển không đều, năng suất kén giảm mạnh.

Pebrine gần như không có biện pháp điều trị hiệu quả trong đàn tằm thương phẩm. Phòng bệnh quan trọng nhất là sản xuất và sử dụng trứng giống khỏe, kiểm tra nguồn giống, vệ sinh sát trùng nghiêm ngặt, tiêu hủy trứng bệnh, tằm bệnh, nhộng bệnh, bướm bệnh và rác thải từ ổ bệnh.

Với Pebrine, không nên cố giữ đàn nghi nhiễm để nuôi tiếp nếu mức độ bệnh cao, vì nguy cơ phát tán và ảnh hưởng nguồn giống rất lớn.

 

7. RUỒI HẠI TẰM VÀ CÁC TÁC NHÂN KÝ SINH

Ruồi hại tằm, thường được nhắc đến với tác nhân Exorista bombycis, là nhóm ký sinh nguy hiểm. Ruồi trưởng thành đẻ trứng lên cơ thể tằm hoặc gần nơi tằm ăn. Ấu trùng ruồi nở ra, xâm nhập vào cơ thể tằm, sống ký sinh bên trong và làm tằm suy yếu, chết hoặc không thể tạo kén tốt.

Tằm bị ruồi ký sinh có thể có trứng nhỏ bám trên da, ăn giảm, bò chậm, thân yếu, phát triển không đều hoặc có dòi chui ra khi bệnh nặng. Nếu ruồi xuất hiện nhiều trong nhà tằm, thiệt hại có thể rất lớn, nhất là ở tuổi 4–5.

Phòng ruồi hại tằm cần ưu tiên biện pháp vật lý và vệ sinh: lắp lưới chắn côn trùng, mành che, cửa đệm, giữ nhà tằm sạch, xử lý phân – lá dư – xác tằm, kiểm tra trứng ruồi trên thân tằm và loại bỏ tằm bị ký sinh. Không nên dùng thuốc trừ sâu mạnh như B58 phun trực tiếp lên mình tằm hoặc lá dâu cho tằm ăn, vì rủi ro ngộ độc tằm và người thao tác rất cao.

 

8. NGỘ ĐỘC DỄ BỊ NHẦM VỚI BỆNH TRUYỀN NHIỄM

Trong thực tế, nhiều trường hợp tằm bỏ ăn, bò tản, phân xấu, chết nhanh hoặc chết rải rác không phải do virus, vi khuẩn hay nấm, mà do ngộ độc. Nguồn độc có thể đến từ thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu sinh học không phù hợp như Bt, phân bón lá, thuốc diệt cỏ, thuốc diệt côn trùng trong nhà, khói, hóa chất sát trùng chưa bay hết mùi hoặc lá dâu nhiễm hóa chất từ vườn bên cạnh.

Ngộ độc thường xảy ra sau khi đổi nguồn lá, hái lá từ vườn vừa phun thuốc, cho ăn lá nghi nhiễm hóa chất hoặc trong nhà tằm có mùi lạ. Dấu hiệu có thể là tằm bỏ ăn đồng loạt, bò tản, nôn dịch, phân bất thường, co giật, yếu nhanh hoặc chết nhanh.

Khi nghi ngộ độc, việc đầu tiên là dừng ngay lô lá nghi vấn, loại bỏ lá dư, thay bằng lá sạch từ nguồn chắc chắn an toàn, vệ sinh giường tằm và kiểm tra lại môi trường. Không nên vội dùng kháng sinh nếu chưa xác định có bệnh vi khuẩn.

 

9. PHÂN BIỆT NHANH CÁC NHÓM BỆNH TRÊN TẰM

Có thể phân biệt tương đối như sau: bệnh virus thường liên quan đến tằm yếu, phát triển không đều, biến dạng theo đốt, tằm khúc, tằm đốt và không có thuốc đặc trị rõ. Bệnh vi khuẩn thường liên quan đến phân xấu, xác mềm, thối, hôi, hoại huyết, chết nhanh hoặc dịch cơ thể bẩn. Bệnh nấm thường làm tằm chết cứng, khô, sau đó phủ mốc trắng, xanh hoặc màu đặc trưng. Pebrine thường làm tằm còi cọc, có đốm đen nhỏ trên da, phát triển chậm và liên quan đến chất lượng giống. Ruồi ký sinh có thể thấy trứng ruồi, dòi hoặc vết ký sinh.

Tuy nhiên, trong thực tế, nhiều bệnh có thể xuất hiện phối hợp. Một đàn tằm bị virus có thể nhiễm khuẩn thứ phát; một đàn tằm bị môi trường ẩm bẩn có thể vừa có nấm vừa có vi khuẩn; một đàn tằm bị ngộ độc nhẹ có thể suy yếu rồi phát bệnh cơ hội. Vì vậy, người nuôi phải đánh giá tổng thể, không kết luận vội chỉ dựa trên một dấu hiệu.

 

10. NGUYÊN TẮC XỬ LÝ CHUNG KHI PHÁT HIỆN TẰM BỆNH

Khi phát hiện tằm bệnh, cần làm ngay bốn việc. Thứ nhất, loại bỏ tằm bệnh, tằm chết, tằm yếu bất thường bằng dụng cụ riêng. Thứ hai, xử lý xác tằm bằng vôi hoặc chất phù hợp, chôn sâu hoặc tiêu hủy xa nhà tằm. Thứ ba, kiểm tra lại giường tằm, lá dâu, phân, mật độ, nhiệt độ, độ ẩm và thông gió. Thứ tư, điều chỉnh môi trường và nguồn lá trước khi nghĩ đến thuốc.

Không nên dùng tay trần bốc tằm bệnh rồi tiếp tục thao tác với đàn khỏe. Không vứt tằm chết ra lối đi, khu để lá, nền nhà hoặc gần vườn dâu. Không quét mạnh xác tằm nấm đã phủ bào tử. Không để xác tằm thối trong giường vì sẽ làm bệnh lan nhanh.

Nếu bệnh nghiêm trọng, cần cách ly khu bệnh, giảm di chuyển dụng cụ, tăng vệ sinh và xem xét loại bỏ lô tằm bệnh nặng để bảo vệ lô còn khỏe.

 

11. VỆ SINH SÁT TRÙNG NHÀ TẰM LÀ NỀN TẢNG PHÒNG BỆNH

Sau mỗi lứa, nhà tằm phải được vệ sinh và sát trùng kỹ. Phân, lá dư, xác tằm, tơ gốc, kén hư, giấy lót, rác hữu cơ và bụi trong nhà tằm đều có thể chứa mầm bệnh. Nếu không làm sạch, mầm bệnh sẽ tồn lưu sang lứa sau.

Quy trình nên gồm: thu gom rác, quét dọn, rửa hoặc chà sạch dụng cụ, phơi khô, sát trùng bằng hóa chất phù hợp khi không có tằm, ủ kín nếu cần, mở thông gió cho bay hết mùi rồi mới đưa tằm vào. Dụng cụ như nong, khay, lưới, dao thái lá, bạt chứa lá, dép đi trong nhà tằm và né đều phải được xử lý.

Các chất như formalin, clorua vôi, chlorine, iodine hoặc các dung dịch sát trùng chỉ dùng khi đúng điều kiện, đúng liều và bảo đảm hết mùi trước khi nuôi. Không dùng hóa chất sát trùng mạnh khi đang có tằm nếu sản phẩm không được phép sử dụng trong lúc nuôi.

 

12. QUẢN LÝ LÁ DÂU ĐỂ PHÒNG BỆNH

Lá dâu là nguồn thức ăn nhưng cũng có thể là nguồn rủi ro lớn nhất. Lá cho tằm phải sạch, tươi, đúng tuổi, ráo bề mặt, không héo, không ướt, không ủ nóng, không mốc, không sâu bệnh, không nhiễm thuốc bảo vệ thực vật, không tồn dư phân bón lá và không có mùi hóa chất.

Tằm con cần lá non mềm, sạch và thái phù hợp. Tằm tuổi 4 cần lá bánh tẻ. Tằm tuổi 5 cần lá trưởng thành vừa phải, giàu dinh dưỡng, không quá già xơ và không quá non nước. Lá dâu hái trong trời mưa phải để ráo bề mặt rồi mới cho ăn. Lá héo làm tằm thiếu nước; lá ướt làm giường tằm ẩm bết; lá ủ nóng làm ruột tằm rối loạn.

Không nên dùng lá từ vườn vừa phun thuốc, vừa phun phân bón lá, vừa dùng Bt hoặc không rõ lịch xử lý. Với tằm, an toàn lá dâu là nguyên tắc sống còn.

 

13. QUẢN LÝ NHIỆT ĐỘ, ĐỘ ẨM VÀ THÔNG GIÓ

Nhiệt độ và độ ẩm ảnh hưởng trực tiếp đến sức ăn, tiêu hóa, lột xác, ngủ – dậy, sức đề kháng và chất lượng kén. Tằm nhỏ cần ấm – ẩm hơn; tằm lớn cần mát – thoáng – sạch hơn. Nếu nóng ẩm, lạnh ẩm, khô quá hoặc dao động nhiệt ngày đêm quá lớn, tằm dễ stress và bệnh dễ bùng phát.

Độ ẩm cao nhưng giường tằm bết là điều kiện thuận lợi cho nấm và vi khuẩn. Độ ẩm thấp làm lá nhanh héo, tằm thiếu nước và lột xác khó. Thông gió giúp giảm hơi ẩm, khí tù, mùi phân và áp lực mầm bệnh, nhưng không được để gió lùa trực tiếp vào tằm.

Người nuôi cần dùng nhiệt ẩm kế, không chỉ dựa vào cảm giác. Mỗi tuổi tằm cần điều chỉnh môi trường phù hợp, nhất là tuổi 4–5 và giai đoạn lên né.

 

14. KHÔNG LẠM DỤNG THUỐC TRONG PHÒNG TRỊ BỆNH TẰM

Một sai lầm phổ biến là thấy tằm bệnh thì dùng thuốc ngay, nhưng không xác định bệnh thuộc nhóm nào. Kháng sinh chỉ có tác dụng với một số bệnh vi khuẩn nhạy cảm, không trị được virus, nấm, Pebrine, ruồi ký sinh hoặc ngộ độc hóa chất. Men vi sinh hỗ trợ đường ruột nhưng không phải thuốc trị bệnh cấp tính. Vôi và sát trùng hỗ trợ giảm mầm bệnh ngoài môi trường, không chữa được virus trong cơ thể tằm.

Các thuốc hóa học mạnh, thuốc trừ sâu, thuốc diệt ruồi, thuốc diệt kiến hoặc hóa chất không rõ nguồn gốc không nên dùng tùy tiện trong nhà tằm. Đặc biệt, không phun thuốc trừ sâu lên lá dâu cho tằm ăn nếu chưa có khảo nghiệm an toàn rõ ràng cho tằm.

Nguyên tắc đúng là: xác định nhóm bệnh, xử lý môi trường, cắt nguồn lây, loại tằm bệnh, sau đó mới cân nhắc sản phẩm hỗ trợ hoặc thuốc phù hợp.

 

15. VAI TRÒ CỦA SẢN PHẨM HỖ TRỢ TRONG PHÒNG BỆNH

Các sản phẩm như Nano Silver 500ppm, men vi sinh tiêu hóa, dinh dưỡng bổ sung, vôi, khoáng hỗ trợ kiểm soát ẩm hoặc các giải pháp sát trùng có thể hữu ích nếu dùng đúng mục tiêu. Tuy nhiên, sản phẩm hỗ trợ không thay thế được kỹ thuật nền.

Nano Silver 500ppm có thể hỗ trợ giảm áp lực vi khuẩn, nấm và mầm bệnh trong môi trường nhà tằm khi dùng đúng hướng dẫn, không phun lên lá dâu cho tằm ăn và không làm giường tằm ẩm kéo dài. Men vi sinh có thể hỗ trợ hệ ruột sau stress hoặc sau kháng sinh, nhưng không thay thế thuốc khi bệnh vi khuẩn cấp tính. Dinh dưỡng bổ sung có thể hỗ trợ thể trạng tằm tuổi 4–5, nhưng không thay thế lá dâu tốt.

Muốn sản phẩm phát huy hiệu quả, trước hết phải có nhà tằm sạch, lá dâu an toàn, môi trường ổn định và quy trình chăm sóc đúng.

 

16. QUY TRÌNH PHÒNG BỆNH TỔNG HỢP CHO MỘT LỨA TẰM

Trước khi vào lứa, cần vệ sinh – sát trùng nhà tằm, dụng cụ, nong, khay, lưới, dao thái lá, bạt chứa lá và né. Trứng giống phải rõ nguồn gốc, ấp đúng nhiệt độ – độ ẩm, nở tập trung. Lá dâu phải được chuẩn bị đủ, sạch và phù hợp từng tuổi.

Trong quá trình nuôi, cần cho ăn đúng bữa, đúng lượng, đúng tuổi lá; thay phân đúng lúc; san tằm nhẹ; giãn mật độ; kiểm soát nhiệt độ – độ ẩm; thông gió tốt; không để tằm đói; không để lá dư nhiều; không làm tằm xây xát.

Khi phát hiện tằm bệnh, cần loại bỏ sớm, xử lý xác đúng cách, kiểm tra lại môi trường, nguồn lá và dụng cụ. Sau lứa bệnh, cần sát trùng kỹ hơn trước khi nuôi lứa mới.

 

17. NHỮNG SAI LẦM THƯỜNG GẶP KHI PHÒNG BỆNH TẰM

Sai lầm thứ nhất là chỉ chú ý thuốc mà xem nhẹ vệ sinh, lá dâu và môi trường. Sai lầm thứ hai là không phân biệt bệnh virus, vi khuẩn, nấm, Pebrine, ruồi ký sinh và ngộ độc. Sai lầm thứ ba là dùng kháng sinh cho mọi bệnh. Sai lầm thứ tư là để tằm chết, phân và lá dư tồn trong nhà tằm quá lâu.

Sai lầm thứ năm là cho tằm ăn lá ướt, lá héo, lá ủ nóng hoặc lá nghi nhiễm hóa chất. Sai lầm thứ sáu là nuôi quá dày ở tuổi 4–5. Sai lầm thứ bảy là sát trùng nhà tằm nhưng chưa bay hết mùi đã đưa tằm vào nuôi. Sai lầm thứ tám là không xử lý kỹ nhà tằm sau lứa bệnh, làm mầm bệnh tồn lưu sang lứa sau.

Phòng bệnh tốt là làm đúng các khâu nhỏ hằng ngày, không phải chỉ xử lý khi bệnh đã bùng phát.

 

TÓM TẮT BÀI VIẾT

Các bệnh thường gặp trên tằm dâu gồm bệnh do virus, bệnh do vi khuẩn, bệnh do nấm, bệnh Pebrine do vi bào tử, ruồi hại tằm và các dạng ngộ độc – stress môi trường. Mỗi nhóm bệnh có nguyên nhân, biểu hiện và cách xử lý khác nhau. Virus thường không có thuốc đặc trị; vi khuẩn có thể cần kháng sinh khi xác định đúng bệnh; nấm cần giảm ẩm và sát trùng môi trường; Pebrine cần kiểm soát nguồn giống; ruồi hại tằm cần ngăn ruồi vào nhà tằm và loại bỏ tằm bị ký sinh.

Trong nuôi tằm, phòng bệnh quan trọng hơn chữa bệnh. Nền tảng phòng bệnh gồm trứng giống khỏe, lá dâu sạch, nhà tằm khô thoáng, nhiệt độ – độ ẩm phù hợp, mật độ vừa phải, thay phân đúng lúc, vệ sinh sát trùng dụng cụ và xử lý tằm bệnh kịp thời.

Không nên lạm dụng thuốc hoặc dùng hóa chất không rõ an toàn. Muốn nuôi tằm bền vững, người nuôi cần quản lý tổng hợp: môi trường sạch, lá an toàn, đàn tằm khỏe, thao tác nhẹ, mầm bệnh không tồn lưu giữa các lứa và sản phẩm hỗ trợ được dùng đúng kỹ thuật.

 

BÀI VIẾT VÀ SẢN PHẨM LIÊN QUAN

Người đọc có thể tham khảo thêm các bài viết liên quan trên website Tây Nguyên Silk:

Bệnh do virus ở tằm dâu: bệnh tằm khúc, tằm đốt và cách phòng trừ

Bệnh do vi khuẩn ở tằm dâu: bệnh đường ruột, hoại huyết và cách phòng trị

Bệnh nấm trắng – nấm vôi ở tằm dâu: nguyên nhân, dấu hiệu và cách phòng trị

Ruồi hại tằm Exorista bombycis: nguyên nhân, dấu hiệu và cách phòng trừ an toàn

Chuẩn bị nuôi tằm: thời vụ, giống, lá dâu, nhà tằm và sát trùng

Kỹ thuật ấp trứng và nuôi tằm con

Kỹ thuật nuôi tằm lớn tuổi 4–5

Vì sao khi hái lá dâu trời mưa phải để ráo nước rồi mới cho tằm ăn?

Các dấu hiệu của tằm bị ngộ độc và biện pháp xử lý

Thuốc trừ sâu sinh học Bacillus thuringiensis (Bt) có an toàn cho tằm không?

Sản phẩm và nhóm giải pháp kỹ thuật liên quan:

Nano Silver 500ppm – dung dịch sát trùng khi đang nuôi tằm: hỗ trợ giảm áp lực vi khuẩn, nấm và mầm bệnh trong nhà tằm khi sử dụng đúng hướng dẫn; có thể dùng môi trường, nền, dụng cụ, lối đi và giường tằm tuổi 4–5 khi không có lá dâu, không phun lên lá dâu cho tằm ăn.

Dinh dưỡng bổ sung cho tằm tuổi 4–5 Grown Super: hỗ trợ dinh dưỡng, thể trạng, sức đề kháng và quá trình phát triển tuyến tơ trong giai đoạn tằm lớn, đặc biệt khi thời tiết bất lợi làm tằm ăn rỗi kém.

Men vi sinh tiêu hóa Erich Way USA – hỗ trợ hệ ruột cho tằm: hỗ trợ cân bằng hệ vi sinh đường ruột, dùng sau stress hoặc sau kháng sinh theo hướng dẫn kỹ thuật, không dùng thay thế thuốc trị bệnh cấp tính.

Tây Nguyên Silk Nuôi Tằm: nhóm sản phẩm, dụng cụ, vật tư, né tằm, thiết bị và giải pháp kỹ thuật phục vụ nuôi tằm hiện đại.

 

TÂY NGUYÊN SILK – ĐỒNG HÀNH CÙNG NGƯỜI NUÔI TẰM

Tây Nguyên Silk xây dựng hệ thống kiến thức nuôi tằm dựa trên thực tế sản xuất và nền tảng sinh học của con tằm. Với bệnh trên tằm, nguyên tắc quan trọng nhất là phòng bệnh tổng hợp: không để tằm stress, không để mầm bệnh tồn lưu, không để lá dâu nhiễm độc và không lạm dụng thuốc khi chưa xác định đúng nguyên nhân.

Nuôi tằm hiệu quả là giữ cho đàn tằm khỏe từ đầu lứa đến cuối tuổi 5: trứng giống tốt, lá dâu sạch, nhà tằm thông thoáng, giường tằm khô sạch, dụng cụ sát trùng, tằm bệnh được loại bỏ sớm và môi trường luôn ổn định.

 

THÔNG TIN KẾT NỐI – CHUYỂN GIAO KỸ THUẬT

Nếu bạn đang nuôi tằm, hoặc muốn tìm hiểu sâu và chuẩn hóa kiến thức – kỹ thuật – quy trình ngành dâu tằm tơ, vui lòng liên hệ:

Tây Nguyên Silk – Tư vấn kỹ thuật nuôi tằm hiện đại – miễn phí
Hotline/Zalo/Whatsapp/Viber/Wechat: (+84) 971.048.948
Email: taynguyensilk.vn@gmail.com
Facebook: www.facebook.com/TayNguyenSilk
YouTube: www.youtube.com/TayNguyenSilk
Website: https://taynguyensilk.vn/