CÓ NÊN CHO TẰM LỚN ĂN LÁ DÂU NON?

CÓ NÊN CHO TẰM LỚN ĂN LÁ DÂU NON?

Trong nuôi tằm, chọn đúng loại lá dâu theo từng tuổi tằm là yếu tố rất quan trọng. Tằm con cần lá non mềm, dễ ăn, dễ tiêu; nhưng tằm lớn, đặc biệt từ tuổi 4 đến tuổi 5, lại cần lá dâu bánh tẻ, đủ chất khô, đủ dinh dưỡng và phù hợp cho quá trình phát triển tuyến tơ. Nếu cho tằm lớn ăn quá nhiều lá dâu non, tằm có thể rối loạn tiêu hóa, chậm lớn, yếu sức, kén nhỏ, vỏ kén mỏng và làm giảm hiệu quả kinh tế của cả lứa nuôi.

 

1. Vì sao không nên cho tằm lớn ăn quá nhiều lá dâu non?

Nhiều người nghĩ rằng lá dâu non mềm, mát, sạch và dễ ăn nên có thể dùng cho mọi lứa tuổi tằm. Tuy nhiên, đây là cách hiểu chưa đúng. Lá dâu non chỉ phù hợp hơn với tằm nhỏ, đặc biệt là tằm tuổi 1–2, khi hệ tiêu hóa còn yếu và miệng tằm còn nhỏ.

Đối với tằm lớn, nhất là tuổi 4–5, nhu cầu dinh dưỡng đã thay đổi rất nhiều. Lúc này, tằm ăn mạnh, tăng trọng nhanh, tuyến tơ phát triển mạnh và cần lượng chất khô lớn hơn để tích lũy dinh dưỡng cho quá trình làm kén. Lá dâu quá non thường nhiều nước, mô lá mềm, chất khô thấp và không đáp ứng tốt nhu cầu của tằm lớn nếu dùng với tỷ lệ quá cao.

Nếu cho tằm lớn ăn nhiều lá non trong thời gian dài, tằm có thể ăn không “đã sức”, tiêu hóa kém ổn định, dễ phân lỏng, yếu ruột và ảnh hưởng đến khả năng tạo tơ ở cuối tuổi 5.

 

2. Lá dâu non có đặc điểm gì?

Lá dâu non thường có màu xanh nhạt hơn, phiến lá mềm, mỏng, nhiều nước, ít xơ và dễ dập. Loại lá này phù hợp với tằm nhỏ vì tằm con cần lá mềm, dễ cắn, dễ ăn và không cần lượng thức ăn quá lớn.

Tuy nhiên, chính đặc điểm nhiều nước và mềm yếu của lá non lại trở thành bất lợi khi dùng cho tằm lớn. Ở giai đoạn tằm lớn, nếu lượng nước trong thức ăn quá cao, trong khi nhà tằm đang nóng ẩm hoặc thông gió kém, tằm rất dễ bị ảnh hưởng đường ruột.

Một vấn đề khác là lá non nếu hái, chất đống hoặc vận chuyển không đúng cách rất dễ bị nóng lá, dập lá, lên men nhẹ và sinh mùi. Khi đó, nguy cơ rối loạn tiêu hóa trên tằm càng cao hơn.

 

3. Tằm lớn cần loại lá dâu như thế nào?

Tằm tuổi 4–5 cần loại lá dâu bánh tẻ, tức là lá không quá non, không quá già. Đây là loại lá có độ dày vừa phải, màu xanh ổn định, phiến lá chắc hơn lá non nhưng chưa bị già cứng, gân lá không quá thô và có giá trị dinh dưỡng phù hợp cho tằm lớn.

Lá bánh tẻ giúp tằm:

• Ăn khỏe hơn

• Tiêu hóa ổn định hơn

• Tăng trọng tốt hơn

• Phát triển tuyến tơ tốt hơn

• Hạn chế rối loạn đường ruột

• Tạo nền cho kén chắc và đều hơn

Đây là loại lá phù hợp nhất cho giai đoạn tằm đang ăn mạnh và chuẩn bị tích lũy dinh dưỡng để kéo tơ làm kén.

 

4. Cho tằm lớn ăn lá non có thể gây hậu quả gì?

Nếu tằm lớn ăn nhiều lá dâu non, đặc biệt trong điều kiện nhà tằm ẩm, bí, nóng hoặc lá dâu còn ướt, người nuôi có thể gặp nhiều vấn đề.

Tằm có thể ăn chậm hơn, phát triển không đều, phân lỏng, đường ruột yếu, dễ bị stress và dễ phát sinh bệnh cơ hội. Những con yếu ở cuối tuổi 5 thường kéo tơ kém, làm kén mỏng, kén nhỏ hoặc chín không đồng đều.

Một số hậu quả thường gặp gồm:

• Tằm giảm ăn hoặc ăn không đều

• Phân lỏng, tiêu hóa kém

• Tằm yếu, thân mềm

• Tằm chậm lớn

• Tuyến tơ phát triển kém

• Kén nhỏ, kén mỏng

• Tỷ lệ kén đẹp giảm

Nặng hơn, nếu lá non bị dập, ướt, lên men hoặc có tồn dư thuốc, cả lứa tằm có thể bị rối loạn rất nhanh.

 

5. Lá quá non và lá quá già đều không tốt

Trong nuôi tằm, không nên hiểu đơn giản rằng lá non luôn tốt và lá già luôn xấu. Quan trọng là phải chọn đúng loại lá theo đúng tuổi tằm.

Tằm con cần lá non mềm, nhưng nếu lá quá non nước cũng có thể gây tiêu hóa kém. Tằm lớn cần lá bánh tẻ, nhưng nếu lá quá già, nhiều xơ và gân cứng thì tằm cũng khó tiêu hóa, ăn kém và hấp thu kém.

Nguyên tắc đúng là:

• Tằm tuổi nhỏ: dùng lá non mềm, sạch, cắt nhỏ

• Tằm tuổi trung bình: dùng lá non vừa đến bánh tẻ nhẹ

• Tằm tuổi 4–5: dùng lá bánh tẻ, đủ dinh dưỡng, không quá non, không quá già

Chọn lá đúng tuổi tằm chính là một phần quan trọng trong kỹ thuật nuôi tằm hiệu quả.

 

6. Vì sao tuổi 4–5 cần chú ý đặc biệt đến chất lượng lá?

Tuổi 4–5 là giai đoạn tằm ăn nhiều nhất và tăng trọng mạnh nhất. Đây cũng là thời điểm tuyến tơ phát triển mạnh, quyết định trực tiếp đến năng suất và chất lượng kén.

Nếu giai đoạn này tằm ăn lá không phù hợp, hậu quả sẽ thể hiện rất rõ ở cuối lứa:

• Tằm chín không đều

• Lên né không đồng loạt

• Kéo tơ yếu

• Kén mỏng

• Kén méo

• Tỷ lệ kén xấu tăng

Vì vậy, lá dâu cho tuổi 4–5 không chỉ cần đủ số lượng mà còn phải đúng độ tuổi lá, sạch, ráo nước và ổn định chất lượng.

 

7. Cách chọn lá dâu phù hợp cho tằm lớn

Khi chọn lá cho tằm lớn, nên ưu tiên lá bánh tẻ có màu xanh tương đối đậm, phiến lá phát triển đầy đủ, không quá mềm, không quá già cứng, không bị sâu bệnh, không bị vàng úa và không có tồn dư thuốc bảo vệ thực vật.

Lá cần được hái, vận chuyển và bảo quản đúng cách để tránh nóng lá. Nếu lá bị hái vào trời mưa, cần để ráo nước trước khi cho ăn. Nếu lá bị chất đống lâu, có mùi nóng, mùi chua hoặc dập nát, không nên cho tằm ăn.

Lá tốt cho tằm lớn cần đạt các yêu cầu:

• Lá sạch, an toàn

• Lá bánh tẻ, không quá non

• Không đọng nước

• Không nóng lá

• Không lên men

• Không sâu bệnh

• Không tồn dư thuốc hóa học

• Không bị héo quá mức

 

8. Có trường hợp nào dùng lá non cho tằm lớn không?

Trong một số trường hợp thiếu lá, người nuôi có thể buộc phải dùng một phần lá non cho tằm lớn. Tuy nhiên, không nên dùng lá non làm nguồn thức ăn chính kéo dài.

Nếu bắt buộc dùng, cần lưu ý:

• Không dùng lá non quá ướt

• Không cho ăn quá nhiều một lần

• Không để lá thừa lâu trên nong

• Theo dõi phân tằm và sức ăn

• Kết hợp với lá bánh tẻ nếu có

• Giữ nhà tằm thông thoáng, khô ráo

Tốt nhất vẫn là chủ động chăm sóc vườn dâu và bố trí lịch hái lá để luôn có nguồn lá bánh tẻ phù hợp cho tuổi 4–5.

 

9. Sai lầm thường gặp của người nuôi

Một số sai lầm thường gặp gồm:

• Cho rằng lá non là tốt nhất cho mọi tuổi tằm

• Không phân loại lá theo tuổi tằm

• Dùng lá non quá nhiều cho tằm tuổi 5

• Hái lá non khi lá còn ướt rồi cho ăn ngay

• Chất lá non trong bao làm lá nóng, dập, lên men

• Chỉ quan tâm lượng lá mà không quan tâm chất lượng lá

Trong thực tế, nhiều lứa tằm bị yếu, phân xấu hoặc kén mỏng không chỉ do bệnh mà còn do chọn lá không phù hợp trong giai đoạn quyết định.

 

Lời kết

Không nên cho tằm lớn ăn quá nhiều lá dâu non, đặc biệt là tằm tuổi 4–5. Giai đoạn này tằm cần lá dâu bánh tẻ, đủ chất khô, đủ dinh dưỡng, dễ tiêu hóa và phù hợp cho quá trình phát triển tuyến tơ.

Lá dâu non phù hợp hơn với tằm con, nhưng nếu dùng sai giai đoạn có thể làm tằm lớn rối loạn tiêu hóa, chậm lớn, yếu sức và ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng kén.

Trong nuôi tằm, chọn đúng lá theo đúng tuổi tằm là một kỹ thuật cơ bản nhưng rất quan trọng. Làm đúng từ khâu chọn lá sẽ giúp đàn tằm khỏe hơn, đồng đều hơn, ít bệnh hơn và cho kén đẹp hơn.

 

Thông tin liên lạc

Nếu bạn đang quan tâm tới các sản phẩm của Tây Nguyên Silk và ngành nghề dâu tằm tơ tại Việt Nam, cần tư vấn kiến thức, kỹ thuật, quy trình chăm sóc cây dâu, nuôi tằm và phát triển mô hình dâu tằm tơ, vui lòng liên hệ:

Tây Nguyên Silk – Thành công khởi đầu từ tri thức

Hotline/Zalo/Whatsapp/Viber/Wechat: (+84) 971.048.948
Email: taynguyensilk.vn@gmail.com
Facebook: www.facebook.com/TayNguyenSilk
YouTube: www.youtube.com/TayNguyenSilk
Website: https://taynguyensilk.vn/