CẮT SÁT GỐC CÂY DÂU – NGUYÊN NHÂN GÂY SUY RỄ, BỆNH LÁ VÀ GIẢM CHẤT LƯỢNG NUÔI TẰM

CẮT SÁT GỐC CÂY DÂU – NGUYÊN NHÂN GÂY SUY RỄ, BỆNH LÁ VÀ GIẢM CHẤT LƯỢNG NUÔI TẰM

 

Việc cắt sát gốc cây dâu khi cây còn nhỏ tưởng giúp ra nhiều chồi nhưng thực tế lại làm suy yếu bộ rễ, giảm sản lượng, giảm chất lượng lá, giảm tuổi thọ lưuu gốc và tạo điều kiện cho nhiều bệnh nguy hiểm trên lá bùng phát như đốm lá, phấn trắng, thán thư và cháy lá vi khuẩn. Bài viết phân tích rõ cơ chế sinh lý gây hại và hướng dẫn kỹ thuật dưỡng gốc cao 40–50cm kết hợp chăm sóc dinh dưỡng đúng quy trình để xây dựng vườn dâu khỏe, năng suất cao và bền vững lâu dài.

  

 

1️ Vì sao nhiều người cắt sát gốc cây dâu khi cây còn nhỏ?

Trong thực tế sản xuất, một số hộ có thói quen:

• Cắt sát gốc ngay từ năm đầu

• Hạ thân xuống sát mặt đất sau mỗi lứa khai thác

• Nghĩ rằng cắt thấp sẽ “ra nhiều chồi”

Tuy nhiên, về sinh lý thực vật, điều này gây mất cân bằng nghiêm trọng giữa:

Bộ rễ – Thân – Tán lá

Cây dâu là cây lâu năm. Khi bị cắt sát gốc:

• Mất toàn bộ diện tích quang hợp

• Rễ phải huy động năng lượng dự trữ để tái sinh

• Sức đề kháng suy giảm

Đây chính là nguyên nhân sâu xa khiến cây giảm năng suất, giảm tuổi thọ lưu gốc, giảm chất lượng lá và gây bệnh trên lá bùng phát.

 

2️ HẬU QUẢ SINH LÝ KHI CẮT SÁT GỐC

2.1 Suy yếu bộ rễ

• Rễ tơ giảm mạnh

• Hấp thu dinh dưỡng kém

• Dễ chết khô mùa nắng

2.2 Giảm chất lượng lá

Lá từ cây bị cắt sát gốc thường:

• Mỏng

• Hàm lượng protein thấp

• Giảm khoáng Ca – Mg – Bo

• Tăng xơ thô

Tằm ăn lá này sẽ:

• Tăng trọng chậm

• Ngủ yếu

• Kén nhỏ

 

3️ CẮT SÁT GỐC GÂY NHỮNG BỆNH GÌ TRÊN LÁ DÂU?

Khi cây suy yếu và tán thấp sát đất, môi trường ẩm độ cao sẽ tạo điều kiện cho nhiều bệnh nguy hiểm phát triển.

 

3.1 Bệnh đốm lá (Cercospora – Alternaria – Phyllosticta)

 

Triệu chứng

• Đốm nâu tròn hoặc bất định

• Viền sẫm màu

• Lá vàng và rụng sớm

Nguyên nhân bùng phát

• Tán thấp sát đất

• Mưa bắn bào tử nấm lên lá

• Cây thiếu dinh dưỡng

 

 

3.2 Bệnh phấn trắng (Oidium sp.)

 

Dấu hiệu

• Lớp bột trắng trên mặt lá

• Lá cong queo

• Lá mỏng, giảm protein

Điều kiện thuận lợi

• Tán dày, bí gió

• Chồi non yếu sau khi cắt thấp

  

 

3.3 Bệnh thán thư (Colletotrichum)

 

 

Triệu chứng

• Đốm đen lõm

• Mép lá cháy khô

• Lá rách

 

3.4 Cháy lá vi khuẩn (Bacterial leaf blight)

Biểu hiện

• Vệt cháy từ mép lá

• Mô lá thâm đen

• Lây lan nhanh khi ẩm cao

 

3.5 Cháy lá sinh lý (thiếu K, Ca)

• Mép lá vàng cháy

• Lá nhỏ

• Xơ cao

Nguyên nhân chính: rễ suy → hấp thu khoáng kém.

 

3.6 Côn trùng chích hút

Bao gồm:

• Rệp sáp

• Nhện đỏ

• Bọ trĩ

Cây suy yếu → dễ bị tấn công → lá xoăn, biến dạng.

   

 

4️ GIẢI PHÁP KỸ THUẬT: DƯỠNG GỐC CAO 40–50CM

Nguyên tắc

• Giữ thân chính cao 40–50cm

• Không cắt sát mặt đất

• Tạo 3–5 cành khung khỏe

Lợi ích

✔ Giảm ẩm sát đất
✔ Hạn chế nấm bệnh
✔ Lá dày, giàu dinh dưỡng
✔ Tuổi thọ vườn 12–15 năm

 

5️ DINH DƯỠNG PHỤC HỒI SAU MỖI LỨA

Bón gốc

• 5–7 tấn phân hữu cơ/ha/năm

• 250–300 kg NPK cân đối

Phun phân bón lá chuyên dụng cho cây dâu tằm TNS

• Sau bón NPK 15–20 ngày

• Định kỳ 10 ngày/lần

• Duy trì đến trước thu hoạch

Tác dụng

✔ Tăng diện tích lá
✔ Tăng protein
✔ Tăng khả năng quang hợp
✔ Giúp lá xanh bền
✔ Giải trừ độc tố tồn lưu

 

 

6️ SO SÁNH: CẮT SÁT GỐC VS DƯỠNG GỐC CAO

Tiêu chí	Cắt sát gốc	Dưỡng gốc 40–50cm
Sức rễ	Suy nhanh	Ổn định
Bệnh lá	Cao	Thấp
Chất lượng lá	Giảm	Tốt
Tuổi thọ vườn	5–7 năm	12–15 năm (hoặc hơn tuỳ giống)
Hiệu quả nuôi tằm	Không ổn định	Bền vững

 

KẾT LUẬN

Cắt sát gốc cây dâu khi còn nhỏ là nguyên nhân làm:

• Suy rễ

• Bùng phát bệnh trên lá

• Giảm chất lượng lá nuôi tằm

• Rút ngắn tuổi thọ vườn

Giải pháp bền vững:

> Dưỡng gốc cao 40–50cm
> Tạo tán hợp lý
> Bón phục hồi cân đối
> Phun phân bón lá TNS định kỳ (https://taynguyensilk.vn/san-pham/phan-bon-la-tns-chuyen-dung-cho-cay-dau-tam-935.html)

Trong ngành dâu tằm, kỹ thuật nhỏ quyết định lợi nhuận lớn.

 

THÔNG TIN LIÊN HỆ – TƯ VẤN NGÀNH DÂU TẰM

Nếu bạn đang quan tâm hoặc đã nuôi tằm, muốn tìm hiểu rõ về ngành dâu tằm tơ và muốn chuẩn hoá:

Kiến thức, kỹ thuật nuôi, quy trình vận hành, lập kế hoạch triển khai dự án, con giống, trồng trọt, nhà xưởng, vật tư máy móc...

Vui lòng liên hệ Tây Nguyên Silk – để được tư vấn và giao lưu!

Hotline/Zalo/Whatsapp/Viber/Wechat: (+84) 971.048.948

Email: taynguyensilk.vn@gmail.com

Facebook: www.facebook.com/TayNguyenSilk

YouTube: www.youtube.com/TayNguyenSilk

Website: https://taynguyensilk.vn/