ẢNH HƯỞNG CỦA THỨC ĂN BẨN TỚI RUỘT GIỮA VÀ TỶ LỆ HAO HỤT

ẢNH HƯỞNG CỦA THỨC ĂN BẨN TỚI RUỘT GIỮA VÀ TỶ LỆ HAO HỤT

Trong thực tế nuôi tằm, nhiều hộ tập trung vào nhiệt độ, độ ẩm, giống, nhưng lại đánh giá thấp một yếu tố mang tính quyết định sống còn: độ sạch của thức ăn. Với tằm dâu, chỉ một bữa ăn lá dâu bẩn cũng có thể phá vỡ cân bằng ruột giữa và gây hao hụt nghiêm trọng.

   

 

1. THỨC ĂN BẨN LÀ GÌ TRONG NUÔI TẰM?

Thức ăn bẩn không chỉ là lá dâu nhìn “dơ”, mà bao gồm:

• Lá dâu dính đất, cát, bùn

• Lá dâu ướt nước mưa, sương đêm

• Lá dâu nhiễm nấm, vi khuẩn, bào tử trong không khí

• Lá dâu nhiễm dư lượng thuốc BVTV

• Lá dâu dập nát, lên men nhẹ sau thu hái

> Với sinh lý ruột giữa đặc thù của tằm, mọi dạng “bẩn sinh học” đều là nguy cơ cao.

 

2. RUỘT GIỮA – NƠI BỊ TÁC ĐỘNG ĐẦU TIÊN

Tằm dâu (Bombyx mori) có ruột giữa là trung tâm tiêu hoá, với các đặc điểm:

• Thành ruột mỏng, không có lớp kitin bảo vệ

• Môi trường kiềm mạnh pH 10–11

• Tiếp xúc trực tiếp với thức ăn và vi sinh vật

> Khi lá dâu bẩn đi vào ruột giữa, không có “lớp đệm an toàn” nào bảo vệ tằm.

 

3. CƠ CHẾ THỨC ĂN BẨN GÂY TỔN THƯƠNG RUỘT GIỮA

3.1. Mang mầm bệnh trực tiếp vào ruột

• Vi khuẩn, nấm, bào tử theo lá dâu đi thẳng vào ruột giữa

• Trong điều kiện thuận lợi, vi sinh vật nhân lên rất nhanh

3.2. Phá vỡ cân bằng pH ruột giữa

• Chất hữu cơ phân huỷ, lá dâu lên men → làm giảm pH cục bộ

• Enzyme tiêu hoá hoạt động kém

• Vi sinh cơ hội vượt ngưỡng kiểm soát

3.3. Tổn thương biểu mô ruột

• Độc tố vi khuẩn, enzyme nấm

• Gây viêm, hoại tử biểu mô ruột giữa

• Giảm mạnh khả năng hấp thu dinh dưỡng

> Khi ruột giữa bị tổn thương, tằm có ăn cũng không lớn.

 

4. TỪ RỐI LOẠN RUỘT GIỮA ĐẾN HAO HỤT ĐÀN TẰM

Sau khi ruột giữa bị ảnh hưởng, chuỗi hậu quả diễn ra rất nhanh:

• Tằm ăn kém, chậm lớn

• Phân lỏng, mùi hôi

• Bệnh mủ, hoại huyết, chết mềm, chết cứng (nấm)

• Chết rải rác → chết hàng loạt

Trong nhiều trường hợp:

• Hao hụt 20–40% chỉ sau vài ngày

• Kén nhỏ, nhẹ, sợi ngắn ở những con sống sót

> Tỷ lệ hao hụt cao không phải do “giống yếu”, mà do ruột giữa đã bị phá huỷ từ sớm.

 

5. GIAI ĐOẠN NÀO BỊ ẢNH HƯỞNG NẶNG NHẤT?

Thức ăn bẩn gây hại mạnh nhất ở:

• Tằm con mới nở (ruột chưa hoàn thiện)

• Trước – trong – sau lột xác (ruột rất nhạy cảm)

• Tuổi 5 ăn mạnh (lượng lá lớn → lượng mầm bệnh lớn)

> Cùng một mức “bẩn”, tuổi tằm càng nhỏ hoặc đang lột xác thì tỷ lệ chết càng cao.

 

6. VÌ SAO KHÔNG THỂ “CHỮA” BẰNG THUỐC ĐƠN GIẢN?

Do đặc điểm sinh lý:

• Ruột giữa không chịu được nhiều loại thuốc

• Vi sinh phát triển rất nhanh

• Khi triệu chứng rõ → ruột đã tổn thương nặng

> Phòng bằng lá dâu sạch luôn hiệu quả hơn chữa bằng thuốc.

 

7. Ý NGHĨA THỰC TIỄN TRONG NUÔI TẰM

Hiểu rõ ảnh hưởng của thức ăn bẩn giúp người nuôi:

• Coi lá dâu sạch là điều kiện bắt buộc, không thoả hiệp

• Không cho tằm ăn lá ướt, lá rơi đất

• Thu hái – bảo quản – vận chuyển lá dâu đúng kỹ thuật

• Giảm phụ thuộc vào thuốc và kháng sinh

Đây là nguyên tắc cốt lõi trong quy trình nuôi tằm an toàn – giảm hao hụt – ổn định kén theo định hướng Tây Nguyên Silk.

 

KẾT LUẬN

Thức ăn bẩn tác động trực tiếp và nhanh chóng lên ruột giữa – trung tâm sinh lý sống còn của tằm dâu. Chỉ một sai sót nhỏ trong khâu lá dâu cũng có thể gây rối loạn tiêu hoá, bùng phát bệnh và làm tỷ lệ hao hụt tăng đột biến. Nuôi tằm hiệu quả không bắt đầu từ thuốc, mà bắt đầu từ lá dâu sạch và hiểu đúng sinh lý ruột giữa.

 

NẾU BẠN ĐANG QUAN TÂM HOẶC ĐÃ NUÔI TẰM, MUỐN TÌM HIỂU RÕ VỀ NGÀNH DÂU TẰM TƠ VÀ MUỐN CHUẨN HOÁ:

Kiến thức, kỹ thuật nuôi, quy trình vận hành, lập kế hoạch triển khai dự án, con giống, trồng trọt, nhà xưởng, vật tư máy móc...

Vui lòng liên hệ Tây Nguyên Silk – để được tư vấn và giao lưu!

Hotline/Zalo/Whatsapp/Viber/Wechat: (+84) 971.048.948
Email: taynguyensilk.vn@gmail.com
Facebook: www.facebook.com/TayNguyenSilk
YouTube: www.youtube.com/TayNguyenSilk
Website: https://taynguyensilk.vn/